Theo số liệu tổng kết của lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH, năm 2025 cả nước xảy ra 3.060 vụ cháy, làm 90 người tử vong, 93 người bị thương, thiệt hại tài sản ước tính 786,78 tỷ đồng. Ngoài ra còn 28 vụ nổ làm 19 người chết (Báo Đại biểu Nhân dân, 17/12/2025). Phía sau mỗi con số là một gia đình mất người thân, mất nhà cửa và rất nhiều giấy tờ, tài sản tích lũy cả đời.
Bài viết tổng hợp những bài học từ các vụ cháy nhà dân, theo đúng thứ tự ưu tiên: giữ người trước, giữ tài sản sau, và việc bảo vệ tài sản phải chuẩn bị từ trước khi có cháy.
Vụ cháy chung cư mini Khương Hạ: những điều không được quên
Gần nửa đêm ngày 12/9/2023, đám cháy tại một chung cư mini 9 tầng và 1 tum ở ngõ 29/70 phố Khương Hạ (quận Thanh Xuân, Hà Nội) làm 56 người tử vong, 44 người bị thương. Theo nội dung được nêu tại phiên xét xử, đám cháy bắt nguồn từ sự cố chập điện ở khu vực tầng 1, lan theo dây điện và các hộp công tơ; tòa nhà được xây vượt 3 tầng so với giấy phép (Tạp chí Tòa án nhân dân).
Vụ cháy để lại những bài học mà gia đình nào cũng nên tự soát lại:
- Khu để xe và hệ thống điện tầng 1 là nơi rất dễ phát sinh cháy, lại thường nằm ngay lối ra duy nhất.
- Khói và khí độc lan theo cầu thang lên các tầng trên rất nhanh, nguy hiểm không kém ngọn lửa.
- Lối thoát thứ hai (ban công, cửa sổ không khóa chết, thang dây) có thể quyết định sống còn.
Cháy nổ năm 2025 qua các con số.
5 bài học từ những vụ cháy nhà dân
1. Phần lớn đám cháy bắt đầu từ những thứ quen thuộc
Ổ cắm quá tải, dây điện cũ, xe máy và xe điện sạc qua đêm, bàn thờ thắp hương, bếp gas. Không cần thiết bị gì đặc biệt, chỉ cần một thói quen chủ quan.
2. Thời gian thoát nạn tính bằng phút
Khi khói đã tràn cầu thang, cơ hội đi xuống gần như không còn. Gia đình cần biết trước mình sẽ thoát bằng đường nào, ai dắt trẻ nhỏ, người già.
3. Đừng quay lại vì tài sản
Nhiều thương vong xảy ra khi người dân quay vào lấy tiền, giấy tờ hay dắt xe. Đây là lý do tài sản quan trọng phải được bảo vệ từ trước, để khi có cháy bạn không phải lựa chọn giữa tài sản và tính mạng.
4. Giấy tờ mất đi tốn rất nhiều thời gian làm lại
Sổ đỏ, giấy tờ xe, hợp đồng, văn bằng, hồ sơ bệnh án… làm lại có thể mất hàng tháng và rất nhiều thủ tục. Một bản sao lưu và một chiếc két chống cháy giúp gia đình nhanh chóng ổn định sau sự cố.
5. Thiết bị nhỏ, hiệu quả lớn
Một bình chữa cháy mini, một đầu báo khói, một chiếc búa phá kính có giá không đáng kể so với thiệt hại chúng có thể ngăn chặn.
Khi có cháy: làm gì ngay lập tức?
- Hô hoạn để mọi người cùng biết, gọi 114. Ngắt điện nếu việc đó còn an toàn.
- Thoát ra ngay, cúi thấp người, che mũi miệng bằng khăn ướt.
- Không dùng thang máy. Đóng cửa phòng đang cháy để làm chậm khói lửa.
- Không quay lại lấy tài sản, kể cả két sắt.
- Nếu không thể thoát: vào phòng kín, chèn khăn ướt vào khe cửa, ra ban công hoặc cửa sổ để báo hiệu.
Bảo vệ giấy tờ, tiền vàng: chuẩn bị từ hôm nay
- Gom giấy tờ gốc vào một chỗ: sổ đỏ, hợp đồng, sổ tiết kiệm, hộ chiếu, văn bằng. Cất trong két sắt có thông số chống cháy rõ ràng.
- Chụp, scan bản sao và lưu ở nơi khác (email, lưu trữ đám mây, hoặc gửi người thân).
- Cho giấy tờ vào túi chống nước trước khi đặt vào két, vì nước chữa cháy có thể lọt qua khe cửa.
- Đặt két đúng chỗ: sàn bê tông chắc chắn, xa khu để xe, tủ điện, kho đồ dễ cháy.
- Lập danh sách tài sản giá trị (ảnh chụp, số seri, hóa đơn) để thuận tiện khai báo, làm bảo hiểm nếu có.
Muốn hiểu chiếc két của mình chịu được bao nhiêu độ và trong bao lâu, bạn có thể đọc bài két sắt chống cháy chịu được bao nhiêu độ.
An toàn điện và xe điện: soát lại ngay trong tuần này
- Không sạc xe máy điện, xe đạp điện qua đêm, không sạc ở lối đi, chân cầu thang.
- Không cắm nhiều thiết bị công suất lớn vào cùng một ổ; thay dây điện cũ, nứt vỏ.
- Lắp aptomat (cầu dao tự động) đúng tải cho từng tầng, từng khu vực.
- Không để xăng dầu, gas dự trữ trong nhà; khóa van gas sau khi nấu.
- Không khóa chết "chuồng cọp"; nếu có, phải có ô cửa thoát hiểm mở được từ bên trong.
Câu hỏi thường gặp
Có nên giữ nhiều tiền mặt, vàng trong nhà?
Nên hạn chế. Ngoài nguy cơ cháy còn có nguy cơ trộm cắp. Phần tài sản giữ tại nhà nên được cất trong két chắc chắn, đặt kín đáo và bắt neo cố định. Xem thêm cách phòng trộm đột nhập, cạy phá két.
Két sắt có chắc chắn cứu được giấy tờ trong mọi vụ cháy?
Không có sản phẩm nào chắc chắn trong mọi tình huống. Két chống cháy giúp kéo dài thời gian bảo vệ trong giới hạn đã công bố. Bản sao lưu ở nơi khác vẫn là lớp bảo vệ cuối cùng.
Gọi số nào khi có cháy?
Gọi 114, số điện thoại khẩn cấp của lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH, miễn phí từ mọi thuê bao.
Cần tư vấn két cất giữ giấy tờ cho gia đình?
Gọi tổng đài 1900.3481 hoặc xem danh mục sản phẩm Két Việt Tiệp.
Nguồn: Báo Đại biểu Nhân dân (17/12/2025) về Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 của lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH; Tạp chí Tòa án nhân dân về phiên xét xử vụ cháy chung cư mini Khương Hạ (03/2025).
