Xe máy điện, xe đạp điện ngày càng phổ biến trong các gia đình Việt, kéo theo thói quen quen thuộc: tối về cắm sạc, sáng ra rút. Nhưng lực lượng Cảnh sát PCCC nhiều địa phương liên tục cảnh báo đây chính là một trong những nguyên nhân gây cháy nổ nhà ở. Theo Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Phú Thọ, việc cắm sạc liên tục khiến pin bị quá nhiệt, dẫn đến chập cháy hoặc nổ (Báo Luật sư Việt Nam, 10/11/2025).
Bài viết tổng hợp các nguyên nhân chính, dấu hiệu pin nguy hiểm và cách sạc xe điện an toàn cho gia đình, đặc biệt với nhà ống, chung cư mini nơi khu để xe thường nằm ngay lối ra duy nhất.
4 nguyên nhân chủ yếu gây cháy nổ xe điện
Theo cảnh báo của Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Phú Thọ, các vụ cháy nổ liên quan đến xe điện thường xuất phát từ:
- Sạc quá lâu hoặc sạc qua đêm, khiến pin nóng quá mức.
- Dùng pin, bộ sạc không chính hãng, thiếu mạch bảo vệ.
- Tự thay pin, tăng công suất động cơ mà không bảo đảm kỹ thuật.
- Sạc trong không gian kín hoặc gần vật dễ cháy, khiến đám cháy lan nhanh.
Điểm nguy hiểm là cháy pin lithium thường bùng phát nhanh, sinh nhiều khói độc, lại hay xảy ra vào ban đêm khi cả nhà đang ngủ.
Dấu hiệu pin, bộ sạc cần thay ngay
Theo khuyến cáo đăng trên Cổng thông tin điện tử tỉnh Hà Tĩnh, cần thay pin ngay khi thấy:
- Vỏ pin phồng rộp, biến dạng.
- Pin chảy nước, rò rỉ.
- Pin hoặc sạc nóng bất thường khi sạc.
- Có mùi khét, tiếng lạ, dây sạc nóng chảy vỏ.
Khi phát hiện sự cố: ngừng sạc, rút điện nếu còn an toàn, đưa xe ra khỏi nhà nếu có thể, báo cho người xung quanh. Nếu đã cháy hoặc nổ, gọi ngay 114.
Sạc xe điện an toàn: nên và không nên
Nên
- Dùng pin và bộ sạc chính hãng, đúng thông số của xe.
- Sạc khi có người ở nhà và còn thức; rút sạc khi pin đầy.
- Chọn chỗ sạc thoáng, nền cứng, xa quần áo, giấy, xăng dầu, rèm cửa.
- Lắp đầu báo khói, để sẵn bình chữa cháy gần khu để xe.
- Kiểm tra định kỳ dây sạc, ổ cắm, pin; thay ngay khi hư hỏng.
Không nên
- Sạc qua đêm hoặc khi cả nhà đi vắng.
- Sạc ở hành lang, chân cầu thang, lối thoát nạn.
- Tự độ pin, độ sạc nhanh, tăng công suất động cơ.
- Cắm sạc qua ổ kéo dài, ổ cắm lỏng, dây điện cũ.
- Để xe ở nơi nắng nóng, va đập mạnh vào pin.
Nhà ống, chung cư mini: khu để xe là điểm yếu nhất
Ở nhiều ngôi nhà, tầng 1 vừa là chỗ để xe, vừa là lối ra duy nhất. Khi đám cháy bắt đầu từ khu để xe, khói theo cầu thang lên các tầng trên rất nhanh, người ở trên gần như không còn đường xuống. Vụ cháy chung cư mini ở Khương Hạ (Hà Nội, 2023) là bài học đau đớn về điều này; xem thêm bài bài học từ những vụ cháy nhà dân.
- Nếu có thể, bố trí khu sạc tách riêng, có tường hoặc vách ngăn cháy, xa lối thoát nạn.
- Chuẩn bị lối thoát thứ hai ở các tầng trên: ban công, cửa sổ không khóa chết.
- Không chất đồ dễ cháy cạnh xe: thùng carton, chăn màn, can xăng.
Giữ giấy tờ, tài sản khi không may có cháy
Tính mạng luôn là trên hết: khi có cháy, tuyệt đối không quay lại lấy tài sản. Vì vậy giấy tờ quan trọng, tiền vàng cần được chuẩn bị bảo vệ từ trước: cất trong két có thông số chống cháy rõ ràng, đặt xa khu để xe, có bản sao lưu ở nơi khác. Nhiều mẫu két sắt Việt Tiệp công bố chống cháy 1.200°C trong 120 phút trên trang sản phẩm; xem cách đọc chỉ số này trong bài két sắt chống cháy chịu được bao nhiêu độ.
Câu hỏi thường gặp
Sạc đầy rồi để cắm tiếp có sao không?
Bộ sạc chính hãng thường có ngắt khi đầy, nhưng cơ quan PCCC vẫn khuyến cáo không sạc quá lâu hay qua đêm, vì sự cố của sạc, dây, pin có thể xảy ra mà không ai phát hiện kịp.
Dùng nước dập cháy pin xe điện được không?
Trước hết hãy ngắt điện nếu an toàn và gọi 114. Cháy pin lithium khó dập, dễ bùng lại; người dân không nên cố dập khi đám cháy đã lớn mà cần ưu tiên thoát ra ngoài.
Cần két giữ giấy tờ an toàn cho gia đình?
Gọi tổng đài 1900.3481 hoặc xem két sắt Việt Tiệp.
Nguồn: Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Phú Thọ (Báo Luật sư Việt Nam, 10/11/2025); Cổng thông tin điện tử tỉnh Hà Tĩnh (23/05/2026).
